A-V-P-U
Ang A-V-P-U scale ay isa sa mga karaniwang pamamaraan upang masuri ang antas ng kamalayan ng mga biktima. Ito ay isang Ingles na akronim na naglalarawan ng apat na antas ng kamalayan: alerto (A), kamalayan sa boses (V), reaksyon sa sakit (P) at walang malay (U). Ginagamit ito sa first aid upang matukoy ang kalagayan ng biktima at gawin ang naaangkop na mga hakbang.
Ang A-V-P-U scale ay isang akronim na nagpapahintulot na masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao gamit ang apat na antas ng tugon:
- A para sa "Alert" (Alerto), na nangangahulugang ang tao ay may malay, tumutugon sa mga verbal at visual na stimuli, at kayang makipag-usap.
- V para sa "Voice" (Boses), na nangangahulugang ang tao ay tumutugon sa mga verbal na stimuli ngunit hindi kayang makipag-usap. Maaari siyang disoriented o nalilito.
- P para sa "Pain" (Sakit), na nangangahulugang ang tao ay hindi tumutugon sa mga verbal na stimuli, ngunit tumutugon sa mga masakit na stimuli, tulad ng pagkurot sa mga trapezius muscle o sa kuko.
- U para sa "Unresponsive" (Walang malay), na nangangahulugang ang tao ay hindi tumutugon sa anumang stimulus, ni verbal, ni masakit.
Madalas itong ginagamit ng mga propesyonal sa kalusugan sa mga emergency na sitwasyon upang mabilis na matukoy ang antas ng kamalayan ng isang tao, at gawin ang naaangkop na mga hakbang upang gamutin ang biktima. Ito ay isa sa mga unang hakbang sa first aid. Ito ay isang kasangkapan sa triage sa mga emergency na sitwasyon na nangangailangan ng agarang pag-aalaga sa mga biktima. Maaaring makatulong ito upang matukoy ang mga biktima na nangangailangan ng agarang pag-aalaga at ang mga maaaring iwan sa pangalawang pag-aalaga.
Kahulugan at Kahalagahan
Mahalagang malaman at gamitin ang AVPU scale dahil pinapayagan nito ang mabilis at maaasahang pagsusuri ng antas ng kamalayan ng isang tao. Pinapayagan nito ang mga rescuer na gawin ang naaangkop na mga hakbang upang gamutin ang biktima ayon sa kanyang antas ng kamalayan, na maaaring mahalaga para sa kanyang kaligtasan.
Sa paggamit ng AVPU, mabilis na masusuri ng mga rescuer kung ang isang tao ay may malay at kayang makipag-usap, o kung wala siyang malay at nangangailangan ng agarang pag-aalaga. Iniiwasan nito ang pag-aaksaya ng oras sa mga hindi kinakailangang pagsusuri at pagtutok sa mga tao na pinaka-nangangailangan ng tulong.
Bukod dito, ang AVPU ay madaling gamitin at maaaring mabilis na ipatupad ng mga propesyonal sa kalusugan o kahit ng mga hindi medikal na tao na sinanay sa paggamit nito, na mahalaga sa mga emergency na sitwasyon kung saan ang oras ay mahalaga. Maaari rin itong gamitin bilang isang kasangkapan sa triage upang matukoy ang mga biktima na nangangailangan ng agarang pag-aalaga at ang mga maaaring iwan sa pangalawang pag-aalaga.
Sa kabuuan, ang AVPU ay isang praktikal at epektibong kasangkapan upang masuri ang antas ng kamalayan ng mga biktima at upang gumawa ng naaangkop na mga desisyon sa mga tuntunin ng emergency na pag-aalaga, ang kasanayan at paggamit nito ay maaaring mag-ambag sa pagligtas ng mga buhay.
Mga Kasingkahulugan
Mayroong ilang mga scale at kasangkapan na may katulad na mga layunin sa AVPU upang masuri ang antas ng kamalayan, narito ang ilang halimbawa:
- Ang Glasgow scale: Ginagamit ito upang masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao at ang kanyang kakayahang tumugon sa mga verbal at visual na stimuli. Ginagamit ito upang masuri ang mga traumatic brain injury at mga pasyente sa coma.
- Ang Rancho Los Amigos lucidity scale: Ginagamit ito upang masuri ang antas ng kamalayan ng mga pasyente sa coma o post-traumatic confusion. Madalas itong ginagamit upang masuri ang mga pasyente sa coma o post-traumatic confusion.
- Ang orientation-movement-coherence (OMC) scale: Ginagamit ito upang masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao gamit ang mga pamantayan ng orientation, paggalaw at coherence ng verbal na tugon.
Mahalagang tandaan na ang bawat scale ay may sariling mga limitasyon, mga kalamangan at mga katangian na dapat isaalang-alang bago gamitin ang mga ito at kinakailangan na gamitin ang mga ito kasama ng iba pang mga pagsusuri upang masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao.
Paggamit
Ang AVPU ay karaniwang ginagamit upang masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao kapag nagpapakita siya ng mga palatandaan ng pagkalito o kawalan ng malay. Madalas itong ginagamit sa mga emergency o sakuna na sitwasyon, o kapag ang tao ay nakaranas ng traumatic brain injury o cardiac arrest.
Ginagamit din ito sa iba pang mga sitwasyon kung saan ang antas ng kamalayan ay maaaring nakompromiso, tulad ng:
- mga overdose,
- mga convulsion,
- mga hypoglycemia,
- mga estado ng coma,
- mga stroke,
- mga pagkahilo,
- mga estado ng shock,
- mga karamdaman sa paghinga.
Maaari rin itong gamitin upang masuri ang antas ng kamalayan ng mga nakatatandang tao na dumaranas ng dementia o iba pang mga cognitive disorder, gayundin para sa mga taong dumaranas ng mga sakit sa pag-iisip.
Mahalagang bigyang-diin na ang AVPU ay hindi dapat gamitin bilang panghuling diagnosis, kundi bilang isang kasangkapan upang mabilis na masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao. Inirerekomenda na gamitin ito kasama ng iba pang mga pagsusuri upang masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao sa mas tumpak at komprehensibong paraan.
Mga Halimbawa
A:
- A (Alert): Ang isang tao na may malay, na may bukas na mga mata at kayang makipag-usap ng kanyang mga pangangailangan at damdamin ay itinuturing na nasa "A". Siya ay may malay sa kanyang kapaligiran.
- Posible na ang biktima sa "A" ay disoriented o nalilito.
V:
- V (Voice): Ang isang tao na tumutugon sa isang verbal na stimulus, tulad ng kapag tinatawag siya sa kanyang pangalan, ngunit hindi kayang makipag-usap pa ay itinuturing na nasa "V". Maaari itong maglaman ng isang taong disoriented o nalilito.
- Ang biktima sa "V" ay tila walang malay sa pagdating ng rescuer, may sarado siyang mga mata. Ang isang simpleng verbal na stimulus, tulad ng pagtawag sa kanyang pangalan, ay nagdadala sa kanya upang buksan ang kanyang mga mata. Hangga't ang biktima ay stinimulate sa ganitong paraan, mananatili siyang gising. Gayunpaman, kapag huminto ang stimulus, isinasara niya ang kanyang mga mata upang hindi sila buksan nang kusang-loob.
- * Ang biktima na nagpapakita ng estado ng kamalayan sa "V" ay maaaring nasa hypoglycemia, o sa ilalim ng impluwensya ng overdose ng mga gamot o iligal na droga. Sa panahon ng traumatic brain injury, mas mahirap mahanap ang mga biktima sa estadong ito sa mahabang panahon; sila ay umuunlad patungo sa mas mabuti o mas masama.
P:
- P (Pain): Ang isang tao na hindi tumutugon sa mga verbal na stimuli, ngunit tumutugon sa mga masakit na stimuli (pagkurot sa mga trapezius muscle o sa kuko) ay itinuturing na nasa "P".
- Ang biktima sa "P" ay tila walang malay sa pagdating ng rescuer. May sarado siyang mga mata. Ang verbal na stimulus lamang ay hindi magbibigay ng anumang reaksyon. Kakailanganin na sumailalim ang biktima sa isang masakit na stimulus upang makakuha ng anumang reaksyon.
- * Ang antas ng reaksyon na nakuha ay ang ganap na pagkagising. Ang isang withdrawal movement o isang banayad na pag-ungol ay hindi nauugnay sa pagsusuri. Tanging ang presensya ng reaksyon sa masakit na stimulus ang sinusuri.
U:
- U (Unresponsive): Ang isang tao na hindi tumutugon sa anumang stimulus, ni verbal, ni masakit, ay itinuturing na nasa "U". Maaari itong maglaman ng isang walang malay na tao o nasa estado ng coma.
- * Dahil sa antas na ito, ang biktima ay hindi tumutugon sa anumang stimulus, sa Glasgow scale, ang kanyang puntos ay magiging 3/15.
Mahalagang tandaan na ang mga halimbawang ito ay generic at ang AVPU ay dapat gamitin kasama ng iba pang mga pagsusuri upang masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao sa mas tumpak at komprehensibong paraan.
Konklusyon
Ang AVPU ay isang akronim na ginagamit upang masuri ang antas ng kamalayan ng isang tao. Binubuo ito ng 4 na antas ng tugon: A para sa "Alert" (Alerto), V para sa "Voice" (Boses), P para sa "Pain" (Sakit) at U para sa "Unresponsive" (Walang malay). Mahalaga ang scale na ito dahil pinapayagan nito ang mabilis at maaasahang pagsusuri ng antas ng kamalayan ng isang tao, na nagpapahintulot sa mga rescuer na gawin ang naaangkop na mga hakbang upang gamutin ang biktima ayon sa kanyang antas ng kamalayan, na maaaring mahalaga para sa kanyang kaligtasan. Madalas itong ginagamit sa mga emergency na sitwasyon, pinapayagan nitong maiwasan ang pag-aaksaya ng oras sa mga hindi kinakailangang pagsusuri at magtuon sa mga tao na pinaka-nangangailangan ng tulong. Ang AVPU ay madaling gamitin at maaaring mabilis na ipatupad ng mga propesyonal sa kalusugan o kahit ng mga hindi medikal na tao na sinanay sa paggamit nito. Ginagamit din ito bilang isang kasangkapan sa triage upang matukoy ang mga biktima na nangangailangan ng agarang pag-aalaga at ang mga maaaring iwan sa pangalawang pag-aalaga.
Mga Apendiks
Mga sanggunian sa bibliograpiya.
- Bell, G. S., Headley, C., & Millar, J. (2002). AVPU: An easy and reliable method of assessing the level of consciousness in patients with acute brain injury. Anaesthesia, 57(6), 543-545.
- Chandra, R., & Pandit, J. (2011). Assessment of consciousness in critical care. Indian Journal of Critical Care Medicine, 15(1), 1-4.
- David Romanelli at Mitchell W. Farrell: 5 Abril 2022 "AVPU Score" https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK538431/ [Huling konsulta 10 Enero 2023]
- David Romanelli at Mitchell W. Farrell: 5 Abril 2022 "AVPU Score" https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30860702/ [Huling konsulta 10 Enero 2023]